Koreański zawijany ryż "zrób to sam", czyli ssambap (쌈밥)

4 porcje60-90 minut

Dania typu ssam (쌈) to w Korei cała paleta potraw, które polegają na zawijaniu składników w kapustę pekińską (baechu ssam - 배추쌈), glony nori (gimssam - 김쌈), kimchi (kimchissam - 김치쌈), liście pachnotki (kkaenip ssam - 깻잎쌈), sałaty (sangchu ssam - 상추쌈) lub wiele innych rzeczy, które mogą nam przyjść do głowy, z rybami i owocami morza włącznie.

Jestem wielką tego dania - na spotkanie rodzinne czy ze znajomymi można przygotować kilka różnych składników, a każdy składa sobie z tego kompozycję, która najbardziej mu odpowiada. Dzięki temu przy jednym stole możemy ugościć mięsożerców i wegetarian, osoby lubiące pikantne dania i te, które takowych nie tolerują.

Koreański zawijany ryż "zrób to sam", czyli ssambap (쌈밥)

W koreańskim sklepie udało mi się kupić liście pachnotki, więc nie mogłam oprzeć się pokusie ich użycia, ale są w Polsce ciężko dostępne, dlatego prawie każda sałata, a nawet kapusta pekińska będą dobrym wyborem.

Jako mięso polecam marynowaną polędwiczkę lub koreańską wołowinę bulgogi. W warzywach mamy pełną dowolność - świetnie sprawdzi się marchew, rzodkiew (marynowana lub nie), ogórek, kiełki fasoli, dymka, cukinia, ziemniaki, czy kimchi. Ryż warto mieć azjatycki (japoński lub koreański, albo taki do sushi).

Całość warto spoić sosem - najczęściej jest to ssamjang (mix gochujang i doenjang z dodatkami), jednak my przygotujemy smażony sos z wołowiną yak gochujang. Jest bardzo ostry, więc jeśli nie jecie ostrego - zastąpcie go np. słodkim sosem chili.

Składniki

1 szklanka ryżu krótkoziarnistego
liście pachnotki lub sałaty
wybrane mięso np. polędwiczka jangjorim

Dodatki:

kilka pasków marynowanej rzodkwi (np. takiej do sushi)
1 cebula dymka
1 duża marchewka
1 łyżka oleju sezamowego i prażony sezam
szczypta soli i szczypta cukru
kimchi (🌶️, opcjonalnie)

Sos yak gochujang (🌶️🌶️🌶️):

200g mielonej wołowiny
3 łyżki pasty gochujang
3 łyżki wody
1 łyżka oleju sezamowego
1 łyżka miodu
2 ząbki czosnku
kawałek ok. 3cm imbiru
1 łyżka sosu sojowego
1 łyżka octu ryżowego
świeżo mielony czarny pieprz
1 garść orzeszków ziemnych lub pini (opcjonalnie)

Sposób przygotowania

Przygotuj wybrane mięso według przepisu, np. polędwiczkę marynowaną w sosie sojowym.

Możesz też użyć np. resztek z poprzedniego dnia lub innego dania lub usmażyć paski dowolnego mięsa wedle uznania.

Azjatycki ryż dokładnie opłucz zimną wodą, żeby pozbyć się zanieczyszczeń.

Zalej czystą wodą i odstaw na bok, by trochę "nasiąkł". Dzięki temu łatwiej i bardziej równomiernie się ugotuje.

Liście pachnotki lub sałaty umyj i namocz w zimnej wodzie lub wodzie z lodem. Jeżeli masz duże liście o wyróżniającym się zgrubieniu, można je podzielić na mniejsze kawałki (tak, aby zawinięta w nie porcja stanowiła kęs) wycinając zgrubienie.

Odstaw na trochę - zależy nam, żeby nabrały chrupkości. 🙂

Zaczynamy przygotowywać sos yak gochujang.

W tym celu przygotuj marynatę do wołowiny. Wymieszaj sos sojowy i ocet ryżowy. Zetrzyj imbir, czosnek posiekaj lub przeciśnij przez praskę i dodaj do marynaty. Dodaj świeżo mielony pieprz, wymieszaj.

Dodaj wołowinę do marynaty, dokładnie wymieszaj, wręcz "ugnieć" z sosem. Odstaw na bok na około 5 minut.

W tym czasie z grubsza posiekaj orzeszki ziemne.

Jeżeli używasz orzeszków pini, nie musisz ich siekać. Możesz też zupełnie pominąć dodatek orzechów.

Na patelnię dodaj łyżkę oleju sezamowego. Zwykle na nim nie smażymy, ale tutaj zależy nam na orzechowym aromacie, a nie chcemy dodawać nadmiaru tłuszczu. Natomiast warto wiedzieć, żeby obchodzić się z nim dość delikatnie i go nie przegrzać, by nie stracił aromatu.

Dlatego od razu dodaj mięso i dokładnie wymieszaj. Smaż na nieprzesadnie dużym ogniu tylko do momentu, aż mięso przestanie być surowe.

Dodaj pastę gochujang i wodę, wymieszaj, zmniejsz ogień.

Smaż jeszcze około 8 minut uważając, by całość się nie przypaliła.

Dodaj miód i orzechy, dokładnie wymieszaj i podsmaż jeszcze minutkę. Ściągnij z ognia - sos gotowy!

Warzywa pokrój w cienkie słupki mniej-więcej wielkości rolek, które będą zwijane.

Marchewka jest dość twarda, dlatego lubię poświęcić jej dodatkowe kilka minut, by przyjemnie się ją jadło.

A zatem: jeżeli chcesz, przygotuj marchewkę.

Słupki marchewki wrzuć na patelnię, dodaj łyżkę oleju sezamowego, szczyptę soli i cukru. Całość wymieszaj i podsmaż 2-3 minutki. Na koniec posyp sezamem.

12
Ugotuj ryż wg instrukcji na opakowaniu.

Ryż krótkoziarnisty zazwyczaj najlepiej gotować w specjalnym garnku do ryżu lub w zwykłym garnku: zalać go wodą w proporcji 1:1,2 (1 szklanka ryżu na 1,2 szklanki wody), przykryć i gotować na małym ogniu bez odkrywania, aż zobaczymy przez pokrywkę, że woda już się wchłonęła.

Po ściągnięciu z ognia warto dać ryżowi jeszcze kilka minut bez odkrywania, by się "uparował" - dzięki temu będzie równomiernie ugotowany, lepki i naturalnie lekko słodki.

I gotowe!
To danie może wydawać się nieco egzotyczne dla osób niezaznajomionych z kuchnią koreańską, ale naprawdę warto je wypróbować. Stanowi ono kwintesencję koreańskiej kultury jedzenia, gdzie mamy dużo różnych przystawek i dzielimy się nimi, a każdy komponuje sobie taki zestaw, jaki mu odpowiada.